10 lipca 2026 r. polski Living Lab otworzył drzwi Instytutu Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa – Państwowego Instytutu Badawczego (IUNG-PIB) w Puławach przed odbiorcami, z którymi projekt Waste4Soil nie ma na co dzień bezpośredniego kontaktu: osobami objętymi wsparciem w ramach unijnego programu pomocy żywnościowej (FEPŻ), które odwiedziły Instytut za pośrednictwem Caritas Archidiecezji Lubelskiej.
Wydarzenie zostało zorganizowane i przeprowadzone nieodpłatnie przez IUNG-PIB w ramach warsztatów edukacyjnych „Od żywności do przyszłości" i przybliżyło historię projektu Waste4Soil bezpośrednio konsumentom.
Od odpadów żywnościowych do zdrowszych gleb
Living Laby projektu Waste4Soil współpracują zazwyczaj z rolnikami, przetwórcami żywności, podmiotami gospodarującymi odpadami oraz innymi interesariuszami zaangażowanymi w wytwarzanie, przetwarzanie lub wykorzystanie pozostałości rolno-spożywczych. Te warsztaty otworzyły odmienną perspektywę: dotarły do osób znajdujących się na drugim końcu łańcucha żywnościowego – konsumentów. Były one okazją do przyjrzenia się prostemu, ale istotnemu pytaniu: Co dzieje się z produktami ubocznymi i odpadami żywnościowymi i w jaki sposób mogą one stać się zasobem dla kolejnych upraw?
Program rozpoczęło wystąpienie dr. Adama Berbecia, który przedstawił projekt Waste4Soil i wyjaśnił, jak produkty uboczne przemysłu sadowniczego oraz biowęgiel można przekształcić w wartościowe polepszacze glebowe. Zaprezentował także wyniki polskiego Living Labu, w tym doświadczenia z polepszaczem glebowym wytwarzanym z kompostowanych wytłoków jabłkowych i z czarnej porzeczki połączonych z biowęglem powstałym z cięć sadowniczych. Produkt ten jest obecnie oceniany zarówno w doświadczeniach polowych, jak i wazonowych.
Następnie dr Marta Wyzińska wygłosiła prelekcję poświęconą biowęglowi (główny składnik polepszacza wykorzystywane w Polskim Living Lab) jego właściwościom, możliwym zastosowaniom oraz wpływowi na jakość gleby i plonowanie roślin.
Living Lab w praktyce
Uczestnicy przeszli następnie do hali wegetacyjnej IUNG-PIB, gdzie z przewodnikiem obejrzeli doświadczenia wazonowe prowadzone w ramach projektu Waste4Soil. Mogli na własne oczy zobaczyć, w jaki sposób naukowcy oceniają wpływ różnych polepszaczy glebowych na wzrost roślin. Część praktyczna warsztatów obejmowała również zajęcia pokazujące, jak uprawiać rośliny w doniczkach w warunkach domowych, co pozwoliło przybliżyć zagadnienia naukowe do codziennego życia.
W programie znalazła się także wizyta na najstarszej stacji meteorologicznej w Puławach oraz pokaz wykorzystania dronów w rolnictwie precyzyjnym podkreślający, jak badania naukowe i innowacyjne technologie mogą przyczyniać się do bardziej zrównoważonego rolnictwa.
Gospodarka o obiegu zamkniętym
Warsztaty pokazały, jak cenne jest przybliżanie idei gospodarki o obiegu zamkniętym mieszkańcom. Możliwość prześledzenia drogi od produktów ubocznych przemysłu sadowniczego i pozostałości z cięć sadów, poprzez polepszacze glebowe, aż po rosnące rośliny sprawiła, że koncepcja przekształcania odpadu w zasób stała się namacalna i łatwa do zrozumienia.
Powiązanie z codziennym spożyciem żywności pomogło również zilustrować ważne przesłanie: pozostałości powstające na kolejnych etapach łańcucha żywnościowego nie muszą stawać się odpadem. Dzięki innowacyjnym rozwiązaniom, takim jak te opracowywane w projekcie Waste4Soil, mogą zostać przekształcone w zasoby wspierające zdrowsze gleby, bardziej zrównoważone rolnictwo i przyszłą produkcję żywności.
Wydarzenie stało się dla IUNG-PIB okazją do przedstawienia prac polskiego Living Labu nowej grupie odbiorców oraz do pokazania, jak badania naukowe, innowacje i zaangażowanie obywateli mogą wspólnie wspierać bardziej cyrkularny system żywnościowy.
Więcej informacji na stronie IUNG-PIB: https://www.iung.pl/2026/07/14/od-zywnosci-do-przyszlosci-warsztaty-w-iung-pib-w-pulawach/
